Gezondheid

Wat is kombucha en is het gezond?

Gepubliceerd: 17 februari 2023

Gezondheid

Steeds vaker zien we het drankje ‘Kombucha’ verschijnen in de winkels en op het internet. Dat is best logisch want deze bijzondere drank lijkt ons veel te kunnen bieden. Deze eeuwenoude drank heeft zelfs de bijnaam ‘Onsterfelijkheidsthee’!

In dit artikel vertellen we je waarom kombucha deze bijnaam heeft en ontdek je hoe deze bijzondere drank wordt gemaakt.

Kombucha is een gefermenteerde drank op basis van zwarte of groene thee.

Na het toevoegen van suiker, specifieke bacteriën en gist gaat de drank fermenteren. Dit houdt in dat de suikers, door de bacteriën, worden opgenomen en de drank een andere structuur krijgt. In de drank ontstaat een beetje koolzuur, de drank verandert van smaak en er ontstaan nieuwe bacteriën, vitaminen en mineralen (1).

Tijdens het fermentatieproces, wat ongeveer een week duurt, ontstaat een zwamachtig vel bovenop de drank. Dit heet een SCOBY (1); een afkorting voor ‘Symbiotic Culture Of Bacteria and Yeast’. In het Nederlands betekent dit dat het ‘een samenwerkend verband is van bacteriën en gist’.

Als de kombucha klaar is kun je met de SCOBY weer nieuwe kombucha gaan fermenteren.

Waar komt kombucha vandaan?
De precieze herkomst van deze drank is niet 100% duidelijk, daarvoor is het te lang geleden ontstaan. Uit onderzoek (2) is wel gebleken dat het al eeuwen geleden werd bereidt in het Verre Oosten ter bevordering van kracht en gezondheid. Het had zelfs de bijnaam ‘onsterfelijkheidsthee’ en men gebruikte het vanwege de verschillende gezondheidsvoordelen van de kombucha. In deze landen was het zelfs gebruikelijk dat de kombucha bestanddelen van moeder op dochter werden doorgegeven als huwelijksgeschenk. Met het familierecept en de bijbehorende ingrediënten, kon zij vervolgens de rest van haar leven haar eigen gezin voorzien van deze bijzondere drank.

De drank vond ook zijn weg naar Rusland en het wordt daar nog steeds vaak dagelijks gedronken.

In de jaren ’60 en ’70 werd kombucha in Amerika enorm populair binnen de hippiecultuur. Als tegenhanger van de grote, commerciële frisdrankmerken, was er veel interesse in het natuurlijke product. Ook de goede en gezonde bestanddelen zorgden ervoor dat kombucha in die tijd een hype werd.

De laatste jaren zien we kombucha wederom weer volop verschijnen. Dit komt doordat we tegenwoordig steeds vaker puur en onbewerkt willen eten en drinken. Daarnaast hebben we veel interesse in onze gezondheid. Er wordt veel geschreven over de drank en haar goede eigenschappen voor het menselijk lichaam. Maar over welke gezondheidsvoordelen hebben we het nou precies?

Is kombucha gezond?
In een eerder artikel over fermenteren hebben we vastgesteld dat het fermenteren van producten verschillende gezondheidsvoordelen hebben. Ook kombucha heeft een aantal gezonde eigenschappen voor het menselijk lichaam. Hieronder lichten we toe welke dat zijn:

1. Antioxidanten
De theesoorten (en dan met name de groene thee) waar kombucha van wordt gemaakt, bevat veel antioxidanten. Antioxidanten zijn essentieel voor ons lichaam omdat ze ons lichaam helpen met het onklaar maken van vrije radicalen. Bij het verbranden van energie komen afvalstoffen vrij (vrije radicalen). Deze moeten geneutraliseerd worden zodat ze geen gezonde cellen aantasten. Het is dus een prima bron van antioxidanten (3) waarvan wetenschappelijk bewezen is dat we antioxidanten uit voeding het beste kunnen opnemen (4).

2. Maag- darmwerking
Tijdens het fermentatieproces ontstaan nieuwe bacteriën (5). Dit zijn gezonde bacteriën die de werking van onze darmen kunnen optimaliseren. De darmflora wordt hiermee aangevuld en de darmwerking verbetert. Let op: kombucha bevat, in vergelijking met gefermenteerde zuivel, minder probiotica. Wel is het zo dat de diversiteit van de ontstane bacteriën in combinatie met de antioxidanten van de thee èn de hogere zuurtegraad, een zeer gezond effect hebben op maag- darmproblemen (6).

3. Bevordert de spijsvertering
Door de fermentatie ontstaan verschillende enzymen die onze spijsvertering (7) ondersteunen in het afbreken en verwerken van ons voedsel.

4. Werkt ontstekingsremmend
Onderzoek (8) wijst uit dat, naast de verschillende enzymen, ook zuren ontstaan. Deze geven de kombucha een friszure smaak en zorgen daarnaast voor een verbetering van de opname van eerdergenoemde enzymen. Ook kan het een positief effect hebben op lichamelijke ontstekingen, en dan met name degene in het darmstelsel.

5. Ondersteunt het immuunsysteem
Tijdens de fermentatie van producten komen vitaminen vrij. Ook kombucha bevat vitamine A, B soorten en K. Doordat onze darmwerking verbetert ontstaat ook een stijging van de opname van vitaminen. Hiermee helpen we ons immuunsysteem.

6. Goed voor de huid
Uiteraard wordt onze huid van binnenuit gevoed. Hoe beter ons darmstelsel werkt, hoe meer essentiële vitamines, mineralen, enzymen en antioxidanten we kunnen opnemen. Dat zie je terug in je huid. Daarnaast werkt kombucha ook heel goed als een reinigende en verfrissende tonic voor je huid. Juist door de ontstekingsremmende capaciteit is het een prima middel voor een goed gereinigde huid.

Maar let op…
Toch zijn er ook tegengeluiden te horen. Omdat de SCOBY van de kombucha, door terugkerende fermentatie, steeds verandert is het lastig om wetenschappelijk vast te stellen dat alle kombucha soorten dezelfde eigenschappen hebben. Er is dus geen algemeen gezondheidskeurmerk op te plakken. Ook wordt er gewaarschuwd dat, bij een onzorgvuldig fermentatieproces, niet alleen goede bacteriën, maar ook slechte bacteriën kunnen ontstaan. Vanwege de wat hogere zuurtegraad is het ‘t beste om dagelijks maximaal één glas van 150 ml kombucha te drinken. Als je snel last hebt van maagklachten dan kun je beter wat voorzichtiger zijn met deze fris-zure drank. Daarnaast bevat kombucha een heel klein percentage alcohol (<0,5%) dat door de vergisting van de suiker is vrijgekomen.

Bron: www.leefpuurnatuur.nl