‘Melk is goed voor elk, maar niet voor Piet want die lust’íe niet.’. De Melkbrigade dan wel M-Brigade werd in 1957 opgericht door het Nederlands Zuivelbureau en had geen andere bedoeling dan de melkconsumptie in Nederland aan te zwengelen.
België deed dit op een eigen manier, want ook daar was de melkconsumptie een punt van aandacht. De schoolmelk werd in ijzeren kratten naar de scholen gebracht en het spreekt voor zich dat Melco in Heiloo daar een rol in speelde.
Maar ook Melco verdween in de loop der tijd en waar ooit die fabriek stond, resteert momenteel enkel nog een schoorsteen.
Op de lagere school kregen we in de ochtendpauze de gelegenheid om een flesje melk te nuttigen, de boer tevree, de fabriek tevree en de leerling tevree. Soms was die melk lauw, andere keren was die koud, maar wat het zo bijzonder maakte waren de capsules die het flesje sloot. Die werden verzameld voor de missionarissen die elders in de wereld hun blijde boodschap verkondigden, en onderwijl ook onderwijs brachten. De jaren vijftig van de vorige eeuw, en ook die M-Brigade is in de loop der tijd verdwenen.
Waar dit op slaat? De jaren vijftig kenmerkten zich door de wederopbouw en de aandacht voor voeding in die tijd was heel anders dan dat er tegenwoordig voedingsdeskundigen zijn die zich met deze materie bezighouden. Verantwoord eten, gebruik maken van de schijf van vier en tegenwoordig weer de schijf van vijf.
Seizoengebonden groenten, de stamppotten zijn niet weg te denken en dat daar worst bij hoort, zal menig vegaspecialist letterlijk een worst zijn. Vegaworst om het maar wat nader te bepalen. En uitgebakken spek is helemaal uit den boze.
Dat in 2023 negenhonderd kinderen zonder ontbijt naar school gaan, dat geeft te denken. 900! En wat nog meer te denken valt is het feit dat dit niet alleen zich in het primair onderwijs voordoet, maar ook in het voortgezet onderwijs. Wanneer ik stel dat ook dit slechts het topje van een ijsberg is, zal het mij niet verbazen dat vele anderen door de huidige tijd hun schaamte voor zich blijven houden. Armoede en geldproblemen spelen een rol, naast de schaamte die ik eerder naar voren bracht.
Krentenbollen en boterhammen met tevredenheid nemen de plaats in van een ontbijt dan wel een lunch. En waar het trommeltje vaak niet was gevuld, ook daar werd wat geheimzinnig over gedaan. Een enkele boterham en mogelijk een keer in de week een (sinaas)appeltje, konden de honger niet stillen. Laat staan de vraag of er voor iedereen aan de avondmaaltijd wel voldoende te eten was. En waar Bartje aangaf niet voor bruine bonen te bidden, lang lijkt het geleden dat in Drenthe mensen nog turf aten. Of de bekende aardappeleters van van Gogh. Schaamte, geldgebrek en wat tegenwoordig als energiearmoede door het leven gaat, ook de gelden die een minister voor dit probleem uittrekt, zal niet voldoende zijn. En waar schoolmelk in mijn verleden een rol heeft gespeeld, dat zal niet zo snel gebeuren.
ikWik-28-2-2023