Op 1 juni beginnen de machinisten van HHNK en hun aannemers aan een forse klus: circa 1.200 km aan dijken maaien. Twee weken later, vanaf 15 juni, volgen de sloten en vaarten — samen goed voor zo'n 6.000 km. Achter die cijfers gaat een nauwkeurige samenwerking schuil tussen bestuurders, ecologen, aannemers en de natuur zelf.
Ecologen eerst, machinisten daarna
Voordat een machinist ook maar een mesje laat draaien, lopen ecologisch deskundigen de dijken na op broedende vogels en andere nesten. Elk nest wordt digitaal gemarkeerd, zodat de maaimachine er omheen kan werken — of de plek helemaal overslaat. Tijdens de eerste maaironde, van 1 juni tot 15 juli, blijft bovendien de helft van de dijkbegroeiing staan. Vogels, amfibieën, reptielen en vlinders kunnen zo schuilen of verhuizen naar het overgebleven groen.
Wat Jos Beemsterboer erin ziet
Hoogheemraad Jos Beemsterboer, verantwoordelijk voor integraal waterbeheer in het landelijk gebied, is duidelijk over de afweging: "Maaien is nodig voor droge voeten en veilige dijken. Voor de leefomgeving van vissen, vogels, amfibieën en insecten heeft maaien best veel impact. Daarom houden wij al jaren tijdens de werkzaamheden zoveel mogelijk rekening met de natuur." Sinds 2025 werkt HHNK met een nieuwe gedragscode voor waterschappen, die onder meer verplicht om een deel van de begroeiing te laten staan.
Sloten: balans tussen plant en doorstroming
In de sloten draait het om een vergelijkbare balans. Waterplanten houden de bodem vast, nemen voedingsstoffen op en bieden schuilplaatsen aan dieren. Maar te veel planten blokkeren de doorstroming, waardoor water bij regen niet snel genoeg weg kan, of in droge periodes niet goed kan worden aangevoerd. Tijdens de eerste maaironde (half juni tot 1 augustus) blijft aan één kant van de sloot circa 25% van de waterplanten staan. De tweede ronde in september en oktober richt zich alleen op de locaties waar de doorstroming echt om aandacht vraagt.
Maai-teams houden ook rekening met vissen
De maaikorf van de boot heeft extra brede mazen, zodat vissen kunnen ontsnappen. Wordt het water te warm, dan stopt het team — bij hoge temperaturen krijgen vissen snel zuurstoftekort. Ziet u na maaiwerkzaamheden toch (dode) vissen aan het wateroppervlak? Bel HHNK via 072 582 8282. Het team onderzoekt de situatie ter plekke en ruimt eventuele dode vissen op.
Praktische informatie
- Maaien dijken: start 1 juni (eerste ronde tot 15 juli; tweede ronde in september, vóór het stormseizoen)
- Maaien sloten: start 15 juni (eerste ronde half juni tot 1 augustus; tweede ronde september/oktober)
- Heeft u een pompje in de sloot? Haal dit uit het water of markeer het met een paaltje, zodat de machinist er rekening mee kan houden.
- Dode of naar lucht happende vissen zien na maaiwerk? Bel 072 582 8282.
- Meer informatie: www.hhnk.nl/maaien
